Do poprawnego działania strony wymagane jest włącznenie obsługi javascript. Zmień to w opcjach Twojej przeglądarki i odśwież stronę.
Senat RP uczcił Lecha Bądkowskiego
piątek, 13 marca 2020
Nie znaleziono zdjecia
fot. M.Józefaciuk / Kancelaria Senatu

Wczoraj Senat RP podjął uchwałę w związku z 100. rocznicą urodzin Lecha Bądkowskiego zasłużonego opozycjonisty w czasach PRL-u, pisarz i publicysta, niestrudzonego propagator idei odrodzenia samorządności lokalnej i regionalnej, współtwórcy Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, członka Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej i jego rzecznika prasowego, sygnatariusza Porozumień Sierpniowych.

Z inicjatywą uczczenia pamięci Lecha Bądkowskiego wyszedł przewodniczący Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego senator Kazimierz Kleina, członek Rady Naczelnej Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego. On był również senatorem sprawozdawcą.

Podjęciu uchwały towarzyszyła prezentacja przygotowanej przez Europejskie Centrum Solidarności wystawy "Autorytety Lech Bądkowski" autorstwa dr Krzysztof Korda.
Obok marszałka Senatu Tomasza Grodzkiego, wicemarszałka Bogdana Borusewicza oraz licznego grona senatorów w prezentacji wystawy udział wzięli dyrektor Europejskiego Centrum Kultury Basil Kerski oraz prezes Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego Jan Wyrowiński. Ci ostatni uczestniczyli również w zwołanym na ten dzień posiedzeniu Kaszubskiego Zespołu Parlamentarnego.

Treść uchwały

Urodzony 24 stycznia 1920 r. w Toruniu Lech Bądkowski, należał do pierwszego pokolenia Pomorzan, które mogło chłonąć patriotyczne wychowanie w polskiej szkole, bez ingerencji władz zaborczych. Jego wejście w dorosłe życie wiązało się z dramatycznymi przeżyciami narodu polskiego. Lech Bądkowski we wrześniu 1939 r. był dowódcą plutonu w Wojsku Polskim. Wziął udział w bitwie nad Bzurą. Przeżycia z tego okresu uwiecznił w zbiorze opowiadań „Bitwa trwa”.


Po klęsce kampanii wrześniowej, poprzez Ukrainę i Węgry, przedostał się do Francji, gdzie został żołnierzem Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich. Walcząc w jej szeregach, odznaczył się w bitwie o Narvik. Po pokonaniu przez III Rzeszę Francji udało mu się dostać do Anglii, gdzie został żołnierzem polskiej Marynarki Wojennej. Walczył na Oceanie Atlantyckim i Morzu Śródziemnym. Przeszedł też szkolenie desantowo-powietrzne, był „cichociemnym”. Za swoją postawę na froncie został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari.


Od czasu pobytu w Anglii stał się wzorem społecznika angażującego się w szereg przedsięwzięć dla wspólnego dobra, bez trwogi, z rozwagą dążącego do realizacji założonych celów. Zafascynowała go historyczna słowiańskość Pomorza od Wisły na wschodzie po Odrę na zachodzie. Upowszechniał w wielu wydawnictwach wiedzę o słowiańskich korzeniach tego regionu i przekonywał, że powinien on być po wojnie włączony w granice Polski – dla jej samodzielnego, bezpiecznego rozwoju. Te idee wcielał w życie także poprzez współtworzenie Związku Pomorskiego i przewodniczenie mu.


Uznając, że jedynie będąc w Polsce, będzie miał jakikolwiek wpływ na rozwój sytuacji w kraju, w 1946 r. pierwszym transportem zdemobilizowanych żołnierzy polskiej Marynarki Wojennej przybył do Gdyni. Zorientował się, że w ówczesnej sytuacji nie ma szans realizować swoich ambicji i celów politycznych. Obrał zawód dziennikarza i pisarza, uznając, iż w dogodnej chwili uda mu się bardziej zaangażować w sprawy publiczne.

Był niestrudzonym publicystą, twardym, skutecznym polemistą. Opublikował wiele zbiorów opowiadań, esejów i powieści o tematyce pomorskiego średniowiecza, ale także współczesnych. Został członkiem Związku Literatów Polskich, prezesem oddziału gdańskiego i członkiem zarządu głównego, członkiem polskiego PEN-Clubu, wchodził w skład jego zarządu. Należał też do Instytutu Bałtyckiego i Gdańskiego Towarzystwa Naukowego.


W jego publicystyce i działalności miejsce szczególne zajmowały problematyka kaszubsko-pomorska oraz idea samorządności i krajowości. Wspierał początkujących pomorskich i kaszubskich literatów, tłumaczył dzieła literatury kaszubskiej na język polski. Przyjmował, że północna i zachodnia część współczesnej Polski odegra decydujące znaczenie w procesie demokratyzacji i decentralizacji państwa. Praca na rzecz najbliższego regionu była dla niego podstawą rozwoju kultury, moralności, szkołą obywatelskiego, samorządowego działania.


Po odwilży politycznej 1956 r. należał do głównych twórców i działaczy Zrzeszenia Kaszubskiego, przemianowanego później na Zrzeszenie Kaszubsko Pomorskie. Był jego wiodącym ideologiem, nadając mu kształt samorządnej organizacji, także o znaczeniu politycznym. Stało się ono, szczególnie dla ludzi młodych, miejscem kształtowania postaw obywatelskich. Z tego grona w przyszłości rekrutowały się pomorskie kadry samorządowe, posłowie, senatorowie. Lech Bądkowski uczył pracy dla regionu, inicjatywy i odpowiedzialności w jego kulturowym i ekonomicznym rozwoju.


W 1980 r. na wieść o strajku gdańskich stoczniowców przyłączył się do niego jako przedstawiciel środowiska pisarzy. Wszedł w skład Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego, którego był rzecznikiem prasowym. Stał się jednym z twórców słynnego porozumienia sierpniowego pomiędzy strajkującymi robotnikami a rządem. Został przewodniczącym kolegium redakcyjnego samoistnej części „Dziennika Bałtyckiego” pt. „Samorządność”, prezentującej interes i opinie rodzącego się związku zawodowego „Solidarność”. W 1981 r. założył i prowadził tygodnik „Samorządność”, w następnym roku zlikwidowany przez władze stanu wojennego.
 

Zmarł 24 lutego 1984 r. w Gdańsku, a jego pogrzeb stał się manifestacją przedstawicieli wszystkich środowisk działających na rzecz obalenia ustroju totalitarnego w Polsce.


Postawa i osiągnięcia Lecha Bądkowskiego są stale żywe na Pomorzu i Kaszubach. Jego imię noszą szkoły, sale, ulice. Organizowane są poświęcone mu wystawy, uroczystości, konferencje, wydawane są książki. Rok jego imienia ogłosiły Zrzeszenie Kaszubsko- Pomorskie i Rada Miasta Gdańska. 3 maja 2006 r. prezydent Rzeczypospolitej Polskiej odznaczył go pośmiertnie Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.


Oddając niniejszą uchwałą cześć Lechowi Bądkowskiemu, Senat Rzeczypospolitej Polskiej okazuje również wyrazy pamięci wszystkim, którzy swoją pracą i oddaniem przyczynili się do powstania demokratycznej Polski.

NAJNOWSZE ARTYKUŁY
© Copyright 2005 - 2020 Portal Regionalny kaszubi.pl
Wydawnictwo Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego
Projekt graficzny: Iselin
Webmaster: Łukasz Makurat
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. Kliknij na to powiadomienie, aby je zamknąć.